Sieć infrastruktury logistycznej w Polsce jest jedną z gęściej rozbudowanych w Europie Środkowej. Wynika to z geograficznego położenia kraju na skrzyżowaniu głównych korytarzy transportowych łączących zachód kontynentu z rynkami wschodnimi oraz Skandynawię z basenem Morza Śródziemnego. Przez terytorium Polski przebiegają dwa korytarze sieci TEN-T: korytarz Bałtyk–Adriatyk oraz korytarz Morze Północne–Bałtyk.
Centra dystrybucji i parki logistyczne
Największa koncentracja nowoczesnej powierzchni magazynowej w Polsce zlokalizowana jest w kilku głównych węzłach. Według danych Polskiej Rady Centrów Logistycznych publikowanych w raportach rocznych, trzy wiodące lokalizacje to okolice Warszawy (w tym Mszczonów i Błonie), Wrocław i okolice Łodzi.
Łódź i jej otoczenie zyskały szczególne znaczenie ze względu na centralne położenie w sieci autostrad A1 i A2, co czyni z tego regionu naturalny punkt przeładunkowy dla dostaw krajowych obejmujących całe terytorium Polski. Podobna rola przypada Wrocławiowi w kontekście obsługi rynków zachodnich i tranzytu między Niemcami a Ukrainą.
Sieć bazowa TEN-T na terenie Polski obejmuje m.in. linię kolejową CE 65 (Gdynia–Katowice), autostradę A1, drogę ekspresową Via Baltica (S61) oraz połączenia do granicy z Niemcami (A2) i z Ukrainą (A4). Informacje o przebiegu korytarzy dostępne są na stronie Ministerstwa Infrastruktury.
Terminale intermodalne
Transport intermodalny – polegający na przewozie ładunków w tej samej jednostce transportowej (kontenerze lub naczepie) różnymi środkami transportu bez przeładunku samego towaru – zyskuje w Polsce na znaczeniu. Krajowy rejestr terminali intermodalnych prowadzony przez Urząd Transportu Kolejowego obejmuje kilkadziesiąt obiektów, z których część działa w ramach sieci kolejowej PKP Cargo oraz Polzug.
Terminale działające w systemie intermodalnym zlokalizowane są przede wszystkim w węzłach kolejowych i portowych, takich jak Gdańsk, Gdynia, Szczecin, Małaszewicze (przy granicy z Białorusią) oraz w kilku lokalizacjach śródlądowych, w tym na terenie Śląska.
Porty morskie jako węzły logistyczne
Polskie porty morskie odgrywają kluczową rolę w obsłudze importu i eksportu towarów. Spośród czterech portów o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej – Gdańska, Gdyni, Szczecina i Świnoujścia – największy wolumen przeładunków odnotowuje Port Gdańsk.
DCT Gdańsk (Baltic Hub)
Deepwater Container Terminal w Gdańsku, znany od 2022 roku jako Baltic Hub Container Terminal, jest największym terminalem kontenerowym na Morzu Bałtyckim i jedynym w Polsce przystosowanym do obsługi największych statków kontenerowych klasy Ultra Large Container Vessel (ULCV). Terminal zlokalizowany jest na Stogach i dysponuje nabrzeżem o długości ponad 1 km. Szczegółowe dane techniczne i statystyki przeładunków dostępne są na stronie Baltic Hub (baltichub.com).
| Port | Typ przeładunków | Powiązana infrastruktura |
|---|---|---|
| Port Gdańsk | Kontenery, paliwa, zboże, RO-RO | Linia kolejowa CE 65, autostrada A1 |
| Port Gdynia | Kontenery, drobnica, RO-RO, pasażerski | Linia kolejowa CE 65, droga S6 |
| Port Szczecin-Świnoujście | Prom, LNG, masowe, drobnica | Linia kolejowa CE 59, droga S3 |
Infrastruktura drogowa
Sieć autostrad i dróg ekspresowych w Polsce rozbudowywana była intensywnie po 2004 roku, częściowo ze środków unijnych. Aktualny przebieg autostrad i dróg szybkiego ruchu udostępnia Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad na stronie gddkia.gov.pl. Sieć ta tworzy kręgosłup transportowy dla przewoźników realizujących kursy krajowe i tranzytowe.
Połączenia z granicą zachodnią (z Niemcami) realizowane są przede wszystkim przez autostrady A2 (Frankfurt–Poznań–Warszawa) i A4 (Drezno–Wrocław–Kraków), natomiast połączenie północ–południe zapewnia autostrada A1 (Gdańsk–Katowice–Gorzyczki).
Wyzwania i perspektywy
Mimo rozbudowanej sieci dróg szybkiego ruchu, polskie przeprawy graniczne – zwłaszcza z Ukrainą – bywają wąskim gardłem w przypadku gwałtownych wzrostów popytu na transport. Przejście graniczne w Małaszewiczach, będące główną bramą kolejowego importu z Azji przez Białoruś, zostało objęte zmienionymi reżimami kontrolnymi po 2022 roku, co zmusiło branżę do reorganizacji tras dla towarów z kierunku wschodniego.
